SYSTEM
USER
CONSTRAINTS
OUTPUT
PROMPT ENGINEERING
// CLEAR TASK · STRONG CONTEXT · BETTER OUTPUT
Prompt Engineering
ئۇيغۇرچە قوللانما — LLM غا توغرا سوئال سوراش سەنئىتى
Prompt Engineering دېگەن نەرسە پەقەت «ئۇزۇن Prompt يېزىش» ئەمەس. ئۇ بولسا ۋەزىپىنى ئېنىقلاش، مەزمۇن قوشۇش، رول بېرىش، فورمات بەلگىلەش، خاتالىقنى ئازايتىش ۋە نەتىجىنى باھالاش ئۇسۇلى. بۇ بەتتە Prompt نىڭ قۇرۇلمىسىدىن تارتىپ Few-shot، Chain-of-Thought، Structured Output، Safety ۋە Evaluation غىچە بىر بەتتە كۆرۈسىز.
01 — Prompt دېگەن نېمە 02 — Prompt قۇرۇلمىسى 03 — Zero / One / Few-shot 04 — System Prompt 05 — Structured Output 06 — RAG / Tool Prompt 07 — Evaluation 08 — Safety
Prompt Engineering دېگەن نېمە؟
LLM نىڭ سۈپەتلىك جاۋاب بېرىشى ئۈچۈن سوئالنى سىستېمىلىق قۇرۇش ئۇسۇلى
Prompt Engineering — مودېلغا «نېمە قىل»، «نېمىگە ئاساسلان»، «قانداق فورماتتا چىقار»، «قايسى چەككە بويسۇن» دېگەننى ئېنىق ۋە سىستېمىلىق بەلگىلەش. سۈپەتلىك Prompt بولسا كۆپىنچە سۈپەتلىك جاۋابنىڭ يېرىمىنى بەلگىلەپ بېرىدۇ.
ۋەزىپە ئېنىق بولسۇن
«RAG نى چۈشەندۈر» دېيىشتىن «باشلىغۇچىلار ئۈچۈن 5 ماددىدا RAG نى چۈشەندۈر» دېيىش ياخشى.
مەزمۇن قوش
كىم ئۈچۈن، قايسى ساھە، قايسى مەنبە، قايسى تىل سەۋىيەسىدە ئىكەنلىكىنى قوشسىڭىز، جاۋاب نىشانغا يېقىنلىشىدۇ.
فورماتنى ئالدىن بەلگىلە
Bullet، جدول، JSON، Markdown ياكى قىسقا/ئۇزۇن جاۋاب دېگەننى ئېيتسىڭىز، كېيىن قايتا تۈزىتىش ئاز بولىدۇ.
چەك-چېگرانى كۆرسەت
«ئىشەنچسىز بولسا پەرەز قىلما»، «مەنبەسىز رەقەم يازما»، «ئارتۇقچە hype ئىشلەتمە» دېگەندەك قائىدىلەر خاتالىقنى ئازايتىدۇ.
ياخشى Prompt نىڭ 6 قىسمى
ئاددىي Prompt نى ئىشلەپچىقىرىش سەۋىيەسىگە چىقىرىدىغان ئاساسىي قۇرۇلما
PROMPT TEMPLATE
prompt_anatomy.md
# 1. Role / Persona
سەن مەزمۇننى ئېنىق ۋە قىسقا يازىدىغان تېخنىكا مۇتەخەسسىسىسەن.
# 2. Task
RAG نى باشلىغۇچىلار ئۈچۈن چۈشەندۈر.
# 3. Context
ئوقۇرمەن Python بىلەيدۇ، ئەمما LLM بىلمەيدۇ.
# 4. Constraints
5 bullet، hype يوق، مۇرەككەپ ئاتالغۇنى ئاددىيلاشتۇر.
# 5. Output Format
Markdown bullet list + 1 قىسقا مىسال.
# 6. Quality Check
ئىشەنچسىز بولسا "بىلمەيمەن" دەپ ياز.قىسقا فورمۇلا
Role + Task + Context + Constraints + Output + Check = كۈچلۈك Prompt.
Zero-shot, One-shot, Few-shot
مودېلغا مەسىلە چۈشەندۈرۈشنىڭ ئەڭ تېز ئۇسۇلى — بىر ياكى بىر قانچە مىسال بېرىش
Zero-shot
One-shot
Few-shot
FEW-SHOT
classification_prompt.txt
Label each sentence as Positive, Neutral, or Negative.
Sentence: "This app saved me two hours."
Label: Positive
Sentence: "The package arrived yesterday."
Label: Neutral
Sentence: "The dashboard is slow and confusing."
Label: Negative
Sentence: "The onboarding tutorial is clear."
Label:System Prompt ۋە رول بەلگىلەش
مودېلنىڭ پۈتۈن سۆھبەت بويىچە قانداق مۇئامىلە قىلىدىغانلىقىنى بەلگىلەش
قائىدە ۋە رولنى ياز
«سەن مۇھاسىب»، «سەن تېخنىكا تەرجىمانى»، «تېكىستنى 8-سىنىپ سەۋىيەسىدە ياز» دېيىش مودېلنىڭ پۈتۈن سۆھبەتتىكى يۆنىلىشىنى تۇرغۇزۇپ بېرىدۇ.
ھەددىدىن ئاشۇرما
بەك كۆپ قوشۇمچە قائىدە بەرسىڭىز مودېل سۈنئىي، تەكرار ياكى قاتتىق بولۇشى مۇمكىن. ئەڭ مۇھىمىنىلا قالدۇرۇڭ.
SYSTEM
support_assistant.txt
You are a concise support assistant for a Uyghur-speaking tech website.
Rules:
- Answer in clear Uyghur.
- If the user asks about prices or recent releases, say the information should be verified.
- Prefer bullets for steps.
- Never invent URLs, phone numbers, or product claims.
- If information is missing, ask for the exact detail needed.Structured Output ۋە JSON Prompt
كېيىنكى كود ياكى UI بىلەن ئىشلىتىشكە ئاسان بولغان چىقىم فورماتى
Prompt Engineering نىڭ ئەمەلىي قىممىتىنىڭ چوڭ قىسمى سىستېما ئوقۇيالايدىغان چىقىم دىن كېلىدۇ. JSON، Table ياكى مۇستەھكەم Markdown فورماتى ئىشلىتىڭ.
JSON
structured_output.txt
Return valid JSON only.
Schema:
{
"topic": string,
"difficulty": "beginner" | "intermediate" | "advanced",
"key_points": string[],
"warning": string
}
Task:
Summarize prompt engineering for beginners.| فورمات | قاچان ئىشلىتىلىدۇ | ئەۋزەللىكى | خەۋپى |
| Bullet | ئوقۇشقا ئاسان جاۋاب | ئادەم ئوقۇشىغا ياخشى | پارسلەش قىيىن |
| Markdown Table | سېلىشتۇرۇش | UI غا ماس | فورمات بۇزۇلۇشى مۇمكىن |
| JSON | API / App | ماشىنا ئوقۇشىغا ئەڭ ياخشى | ئەڭ مۇستەھكەم |
RAG، Tool Use ۋە Prompt Chain
پەقەت «بىلىم» غا ئەمەس، «مەنبە» ۋە «قورال» غا تايىنىدىغان Prompt
Pure LLM Prompt
RAG Prompt
Tool Prompt
RAG PROMPT
grounded_answer.txt
You must answer using only the retrieved context below.
If the answer is not in the context, say:
"مەنبەدە بۇ ئۇچۇر يوق."
Context:
{retrieved_chunks}
Question:
{user_question}
Output:
- 3 concise bullets
- cite the chunk ids usedPrompt نى قانداق باھالايمىز؟
«ياخشى چىقتى» بىلەنلا چەكلىنىپ قالماي، سۈپەتنى ئۆلچەيدىغان ئۇسۇل
| ئۆلچەم | نېمىنى كۆرۈمىز | مىسال سوئال | تەۋسىيە |
| Accuracy | توغرىلىقى | مەنبەگە ماسمۇ؟ | gold answers بىلەن سېلىشتۇر |
| Format | فورمات بويىچە چىقتىمۇ | JSON validity بارمۇ؟ | parser ئىشلىتىڭ |
| Consistency | قايتا ئىجرا قىلغاندا ئوخشىمامدۇ | ھەر قېتىم سۈپەت چۈشۈپ كەتمەمدۇ | test set قۇرۇڭ |
| Safety | چەكلەرگە بويسۇندىمۇ | خەتەرلىك ياكى يالغان تەۋسىيە بەردىمۇ | red-team cases قوشۇڭ |
CHECKLIST
prompt_review.md
[ ] Task clear?
[ ] Audience defined?
[ ] Output format explicit?
[ ] Missing info behavior defined?
[ ] Refusal / safety rule included?
[ ] 10-20 evaluation examples tested?Safety Prompt ۋە ئەڭ ياخشى ئادەتلەر
Prompt يازغاندا يالغان ئۇچۇر، چەككە خىلاپ جاۋاب ۋە سۈپەت چۈشۈشنى ئازايتىش
ئاشكارا ياز
«قىسقا جاۋاب» دېيىشنىڭ ئورنىغا «3 bullet، ھەر bullet 15 سۆزدىن ئاشمىسۇن» دېيىڭ.
بىلمىسە نېمە دېسۇن
«ئىشەنچسىز بولسا ئېنىقلاپ سورا» ياكى «بىلمەيمەن دې» دېگەن قائىدە hallucination نى تۆۋەنلىتىدۇ.
بۆلەككە ئايرىپ ياز
Task، Context، Rules، Format نى ئايرىم يازسىڭىز مودېلنىڭ چۈشىنىشى مۇستەھكەم بولىدۇ.
ئۆلچەشسىز ئىشلەتمە
Prompt «ياخشىدەك» كۆرۈنسىمۇ، test set بولمىسا production دا سۈپەتنى كونترول قىلالمايسىز.
ئەڭ قىسقا Cheat Sheet
| مەسىلە | Prompt ھەل قىلىش ئۇسۇلى | نەتىجە |
| جاۋاب بەك ئۇزۇن | max bullets + max words | قىسقىرايدۇ |
| فورمات بۇزۇلدى | JSON schema + valid JSON only | مۇستەھكەملىشىدۇ |
| يالغان ئۇچۇر كۆپ | use only provided context | grounded بولىدۇ |
| بەك ئاددىي | few-shot examples | سۈپەت ئۆسىدۇ |
// PromptEngineering_Guide v1.0 | Author: سۈنئىي ئىدراك | idirak.com | 2026
تۈزگۈچى: سۈنئىي ئىدراك — idirak.com ئۈچۈن Prompt Engineering ئۇيغۇرچە قوللانمىسى
Prompt Design · Few-shot · System Prompt · Structured Output · RAG · Evaluation · Safety
